Home  |  About Us  |  Mission  |  Feedback  |  Contact Us
Untitled Document
 
0૧. હમ તુમ એક કમરે મેં
0૨. મધુપ્રમેહ : ઉપચાર
0૩. મેરા સૂરજ હૈ તું ...
૦૪. વાડ ચીભડા ગળે
૦૫. કારણો : પેટ કે પટારો
૦૬. જાને તુ યા જાને ના
૦૭. ઉલટ તપાસ
૦૮. ગ્લુકોઝનું પ્રમાણ
૦૯. પી.પી.બી.એસ.
૧૧. લેબોરેટરી તપાસ : ગ્લુકોમીટર
૧૨. ગ્લાયકોસીલીટેડ હિમોગ્લોબીન
૧૩. પેશાબની તપાસ
૧૪. સીરમ રીપીડ પ્રોફાઇલ
૧૫. ડાયાબિટીસની સારવાર
૧૬. શું ધ્યાન રાખશો ?
૧૭. ખોટી માન્યતાઓ
૧૮. કસરત શા માટે ?
૧૯. કસરત : કેવી ?
૨૦. સારવાર
૨૧. સારવાર : ઇન્સ્યૂલીન
૨૨. ઇન્સ્યુલીનના : પ્રકાર તથા રીત
૨૩. બેભાન અવસ્થા
૨૪. ડાયાબીટીસ અને હૃદયરોગ
૨૫. ડાયાબીટીસ અને કીડની
૨૬. ડાયાબીટીસ અને આંખ
૨૭. પગની જાળવણી
૨૮. અન્ય વિષમતાઓ
૨૯. ડાયાબિટીસ થતો અટકાવવો
૩૦. ભવિષ્યમાં ડોકિયું
 
     
 


કહેવાય છે કે ડાયાબિટીસની પહેલી વખત જાણ સાઠ ટકા કેસોમાં આકસ્મિક જ થાય છે. આ એક એવો અતિથિ છે જે ગમે ત્યારે – તેને ગમે ત્યારે શરીરમાં પ્રવેશી જાય છે, પણ એક વાર પેઠા પછી માણસ સાથે ‘દગાબાજી’ કરીને તેનો સાથ ક્યારેક અધવચ્ચે છોડી જતો નથી, છેક ચિતા સુધી સાથ નિભાવે છે. એક સમય પડછાયો માણસને છોડીને ચાલ્યો જાય, પણ ડાયાબિટીસ જેનું નામ, બિલકુલ વિશ્વાસપાત્ર દોસ્ત છે.
 
૧૫. ડાયાબિટીસની સારવાર

ડાયાબિટીસમાં ખોરાક, મુળભૂત સિદ્ધાંતો :-

ડાયાબિટીસ ખરા અર્થમાં જીવન શૈલીનો રોગ છે. એટલાં જ માટે ડાયાબિટીસની સારવાર માટે બે-ચાર ટીકડીઓ ગળવાથી કામ પુરૂ થતું નથી.

ડાયાબિટીસના દર્દીએ સારા કાબૂ સારા કાબૂ માટે ખોરાક, કસરત અને દવાઓ, ત્રણેય પાસા પર એક સાથે ધ્યાન આપવું પડે છે. જેમ સરકસનો જોકર એક સાથે ત્રણ દડાને સાચવે છે. એવો કંઇ ખેલ કરવો પડે છે.

ડાયાબિટીસની સારવારમાં ખોરાકની પરેજી સૌથી પહેલી છે અને ખૂબ અગત્યની છે. આ પરેજી વિષે વિગતવાર જાણીએ.

ડાયાબિટીસમાં ખોરાકની પરેજી શા માટે ?:-

ડાયાબિટીસની સારવારમાં સૌથી પહેલું પગલું ખોરાક છે. ખોરાકમાં જો પરેજી પાળવામાં નહીં આવે તો દવા મદદ ન કરી શકે. ખોરાકમાં પરેજી પાળવાથી ડાયાબિટીસનો સારો કાબૂ થઇ શકે છે.

કેલરી શું છે.

ખોરાક આપણે શક્તિ અને જરૂરી પોષક તત્વો જેવા કે વિટામીન્સ અને મીનરલ્સ આપે છે. ખોરાકનું પાચન થયા પછી તેનું શરીરમાં શક્તિમાં રૂપાંતર થાય છે. જે રીતે પૈસો માપવાનું એકદમ રૂપિયો છે. તેમ શક્તિ માપવાનું એકમ કેલરી છે.

 

સામાન્ય રીત કોઇ પણ પુખ્ત વયની, બેઠાડુ જીવન જીવતી વ્યક્તિને ૧૫૦૦ થી ૧૮૦૦ કેલેરીની જરૂરીયાત હોય છે. જો કે ખૂબ મહેનત મજુરીનું કામ કરતા દર્દીને વધારે કેલેરી જોઇએ છે અને સાવ બેઠાડું જીવન હોય તો થોડી ઓછી કેલેરી પણ ચાલે.

આપણા ખોરાકમાં કેલેરી આપણા મુખ્ય ઘટકો કાર્બોહાઇડેટ અને પ્રોટીન છે. આ ઘટકો એક ગ્રામમાંથી ચાર કેલેરી આપે છે.

જ્યારે ચરબી યુક્ત પદાર્થો એક ગ્રામમાંથી નવ કેલરી આપે છે. કોઇપણ ખોરાક લેવાથી તેના પાચન દ્વારા તે લોહીમાં સુગરનું પ્રમાણ વધારે છે.

અહીં એ વાત યાદ રાખવી ખુબ જરૂરી છે કે જેમ લોહીમાં સુગર ખૂબ વધી ન જાય એ જોવું જરૂરી છે તેમ એ ઘટી ન જાય એ વાતનું ધ્યાન રાખવું પણ અત્યંત જરૂરી છે.

ક્યો ખોરાક લેવો ? ક્યો ન લેવો ? ગ્લાયસેમીક ઇન્ડેકસ સિદ્ધાંત :-

સુગરનું લોહીમાં પ્રમાણ વધારવાની ઝડપને જે તે પદાર્થની ગ્લાયસેમીક ઇન્ડેકસ કહે છે. આ ગ્લાયસેમીક ઇન્ડેકસ કહે છે. આ ગ્લાયસેમીક ઇન્ડેકસ દરેક ખાદ્યપદાર્થની નક્કી કરવામાં આવેલ છે. ઇન્ડેક્સ પ્રમાણે ખોરાકનું વર્ગકરણ કરી જે ખોરાકની ઇન્ડેક્સ ઓછામાં ઓછી હોય તે ડાયાબિટીસના દર્દી માટે સારો ગણી શકાય.

વધુ ગ્લાયસેમીક ઇન્ડેક્સવાળો ખોરાક :-

ખાંડ, ગોળ, સાકર, મધ, મીઠાઇ,

ઓછી ગ્લાસેમીક ઇન્ડેક્સવાળો ખોરાક :-

ફણગાવેલા કઠોળ, રોટલી, ભાખરી, કાકડી, ટમેટા નારંગી, સફરજન.

વધુ ગ્લાયસેમીક ઇન્ડેકસવાળો ખોરાક તાત્કાલિક લોહીમાં સુગર વધારે છે આથી ડાયાબીટીશના દર્દીએ આવો ખોરાક ન લેવો જોઇએ જ્યારે ઓછી ગ્લાયમેસીક ઇન્ડેકસવાળો ખોરાક ડાયાબિટીસના દર્દી માટે હિતાવહ છે.

કુપોષણથી બચો.... સમતોલ આહાર લો :-

 

ડાયાબિટીસના દર્દી ઘણી વખત ઓછી કેલરી લેવા માટે ઘણો ઓછો ખોરાક લેતા પણ જોવા મળેલ છે. પરંતુ શરીરની જરૂરીયાત મુજબ ખોરાક નહીં લેવાથી Malnutrition એટલે કે કુપોષણ પણ થઇ શકે છે. જરૂરીયાત કરતા ઓછી કેલેરી લેવાથી ડાયાબિટીસ જતો રહેતો નથી. જરૂરી પોષક દ્રવ્યો શરીરને મળવા જ જોઇએ.

ડાયાબિટીસના દર્દીએ સમતોલ આહાર લેવાનો છે. જેમાં લગભગ ૭૦% કાર્બોહાઇડ્રેટ, ૨૦% પ્રોટીન અને ૧૦% ફેટ એટલે કે તૈલી પદાર્થો લેવા જોઇએ.

સામાન્ય ખોરાકમાં કાર્બોહાઇડ્રેટ ઘઉં, ચોખા, જુવાર, બાજરી જેવા અનાજમાંથી બટેટા અને શક્કરિયા જેવા કંદમુળમાંથી, કઠોળ અને ફળોમાંથી મળી શકે છે.

પ્રોટીન્સ દુધ, ચીઝ, માંસ, માછલી, ઇંડા, કઠોળ, અને દાળમાંથી મળી શકે છે.

તૈલી પદાર્થો અથવા ચરબી માખણ, ઘી, મગફળી, રાઇ, તલ, સુર્યમુખી, કોપરા વગેરેના તેલમાંથી અને આ પરાંત માંસાહરી ખોરાકમાં શાર્ક અને કોડના લીવરના તેલમાંથી મળે છે.

 

  Untitled Document